Формування риторичної культури здобувачів освіти під час дистанційного навчання в аспірантурі

Валентина Мірошніченко
Анотація

Стаття присвячена визначенню та обгрунтуванню педагогічних умов формування риторичної культури здобувачів освіти під час дистанційного навчання в аспірантурі. Звертається увага на актуальність формування риторичної культури аспіранта як складової його професійної культури. Автором порівнюються та аналізуються підходи сучасних вчених щодо розуміння «риторичної культури». Висловлюється позиція щодо риторики як науки про застосування оптимальних способів підготовки та виголошення ораторської промови з метою певного впливу на аудиторію. Характеризуються категорії логос, етос, пафос, топос, через які реалізується риторика як мистецтво переконання. Описується дистанційне навчання. Наводяться різні підходи до його визначення. Як його суттєва характеристика вказується взаємодія під час навчання, коли час на самостійну роботу з матеріалом, консультаційні заходи тощо виділяється окремо. До труднощів дистанційного навчання віднесено такі: потребу у надійному технічному оснащенні (як переконує практика, не завжди є можливість забезпечити цю потребу, особливо – з боку здобувачів освіти); потребу у високому рівні педагогічної майстерності педагогів, що містить два аспекти: перший, технічний, цифрова грамотність педагогів, другий, морально-психологічний, здатність працювати в умовах відсутності емоційної та психологічної комунікації зі здобувачами. Визначено та обґрунтовано такі педагогічні умови формування риторичної культури здобувачів освіти під час дистанційного навчання в аспірантурі: спрямованість змісту освітнього процесу в аспірантурі на формування риторичної культури здобувачів освіти; використання інтерактивних методів (риторичних технік та вправ, рольових ігор) під час дистанційного навчання в аспірантурі; організаційне та технічне забезпечення оптимального розподілу у форматі змішаного навчання (поєднання традиційної очної та дистанційної форми), підтримання наочності в освітньому процесі; урахування психологічних механізмів формування риторичної культури здобувачів освіти під час дистанційного навчання в аспірантурі. Реалізація цих умов передбачає здійснення педагогічних заходів із використанням відповідних форм, методів та засобів. Автором звертається увага на те, що ефективними для формування риторичної культури аспірантів під час дистанційного навчання формами навчання є індивідуальні (консультації, самостійна робота, індивідуальні завдання, творчі проекти, виконання рефератів і науково-дослідних робіт) та групові (лекції, семінари, практикуми, тренінги, дискусії, конкурси, тематичні зустрічі). 

Ключові слова

риторична культура, здобувачі освіти, дистанційне навчання, аспірантура, майбутні педагоги, процес навчання, педагогічні умови формування риторичної культури

ЦИТУВАТИ
Miroshnichenko, V. (2024). Formation of rhetorical culture of students during postgraduatedistance learning. Humanities Studios: Pedagogy, Psychology, Philosophy, 12(2), 73-85. https://doi.org/10.31548/hspedagog15(2).2024.73-85
Використані джерела

[1] Baranovska, I., Mozhalova, N., Baranovskyi, D., & Bordyuk, O. (2021). The use of ICT tools in the process of distance learning for future music teachers. Scientific Notes, 150. 

[2] Bilyavets, A. (2023). Development of professional competence of junior inspectors of the border guard service by means of distance learning in the system of further training. (Thesis for the degree of PhD, National Academy of the State Border Guard Service of Ukraine named after Bohdan Khmelnytskyi, Khmelnytskyi, Ukraine).

[3] Dubichynsky, V. (2009). Modern explanatory dictionary of the Ukrainian language. Kharkiv: Shkola.

[4] Filonenko, O. (2022). Formation of professional and pedagogical culture of future teachers. Academic Notes. Series: Pedagogical Science, 206, 81-86. doi: 10.36550/2415-7988-2022-1-206-81-86.

[5] Islamova, O., Hrishko-Dunaievska, V., Biliovskyi, O., Kulagin, O., Hnydiuk, O., & Miroshnichenko, V. (2021). Developing training program for remotely piloted aircraft operators in the sphere of border protection: European context. Laplageem Revista (International), 7, 324-334. doi: 10.24115/S2446-622020217Extra-B930p.324-334.

[6] Kovalenko, V., & Kolisnyk, O. (2020). Organization the distance learning of children with special educational needs during the long-term quarantine. Young Scientist, 4(80), 586-589. doi: 10.32839/2304-5809/2020-4-80-121.

[7] Kucheriavyi, I., Kovtun, B., Myrhorodskyi, A., & Zalybivska, O. (2023). Advantages and disadvantages of modern online education: The view of students. In LII Scientific and technical conference of the Confucius Institute: Materials of the scientific and technical conference of VNTU divisions. Vinnytsia: Vinnytsia National Technical University.

[8] Kucheruk, O., Bilyavska, V., & Shevtsova, L. (2020). Formation of rhetorical and speech culture of a future teacher in the process of teaching the Polish language. New Teaching Technologies: Collection of Scientific Papers, 94, 208-214.

[9] Kucheruk, O., Hyliarska, O., Karaman, O., Korytska, H., & Dyka, N. (2022). The use of electronic educational resources for the formation of rhetoric competence of future teachers in pedagogical colleges. ITLT, 92(6), 35-60. doi: 10.33407/itlt.v92i6.4803.

[10] Kulishov, V., & Chertov, V. (2023). Professional communication of teachers in vocational (vocational-technical) education institutions in the context of distance learning. Image of the Modern Teacher, 4. 

[11] Morze, N., Vasylenko, M., & Smyrnova-Trybulska, E. (2021). Some results of research in the field of digital competence formation of general educational institutions teachers. Open Educational E-Environment of Modern University, 10, 149-165. doi: 10.28925/2414-0325.2021.1013.

[12] Nyshcheta, V. (2017). Subject-subject principle of interaction of participants in the educational process in the context of the phenomenon of “rhetorical”. Scientific Notes of the Berdyansk State Pedagogical University, 2, 129-136.

[13] Oliynyk, K. (2019). Practical ways of the formation of rhetorical culture of future social workers. Pedagogy of Formation of Creative Personality in Higher and Secondary Schools, 67(2), 91-95. doi: 10.32840/1992-5786.2019.67-2.18.

[14] Osadcha, K., Osadchy, V., Kruglyk, V., et al. (2022). Blended learning model in higher education institutions: Development, implementation and evaluation. Information Technologies and Learning Tools, 91(5), 158-169.

[15] Pryadko, O. (2023). Features of the organization of students independent work in the conditions of distance education. Humanities Studios: Pedagogics, Psychology, Philosophy, 11(3), 81-91.

[16] Smulson, M. (2021). Psychological mechanisms of the formation of adults' subjectivity in the virtual space: Monograph. Kyiv-Lviv: Victoria Kundelska Publishing House.

[17] Usatyi, A. (2024). Specifics of the application of the media education component in the context of the literary development of a modern student. Zhytomyr Ivan Franko State University Journal. Рedagogical Sciences, 1(116), 173-185. doi: 10.35433/pedagogy.1(116).2024.14.

[18] Uvarova, A. (2014). Formation of rhetorical skills of a future teacher in the conditions of heuristic learning. Pedagogical Sciences: Theory, History, Innovative Technologies, 8, 372-380.

[19] Vasiuk, O., Vygovska, S., Malyshevskyi, O., Nychkalo, O., Malyshevska, I., & Zorochkina, T. (2022). Motivation discourse of student's personality in educational activity. Revista Romaneasca Pentru Educatie Multidimensionala, 14(1), 196-214. doi: 10.18662/rrem/14.1/514.

[20] Whiteside, A.L., Dikkers, A.G., & Swan K. (2023). Social presence in online learning: Multiple perspectives on practice and research. New York:Taylor & Francis. doi: 10.4324/9781003447023.

[21] Zhuravlev, V., & Miroshnichenko, V. (2022). Psychological mechanisms of developing professional competence of junior border guard inspectors in distance learning conditions. Pedagogy of Formation of Creative Personality in Higher and Secondary Schools, 84, 167-172.